BIM en Huisvesting: de Perfecte Match?

Door: Rick Geenjaar, Design Studio Manager

Building Information Modeling (BIM) is een werkmethodiek waarbij integraal door alle betrokken disciplines wordt samengewerkt. Dit proces is gebaseerd op één database, een 3D-model, dat alle informatie van deze disciplines waarborgt en visueel naast elkaar laat acteren.

Het managen van het bouwproces is in basis maar een relatief kort fragment binnen de levenscyclus van een gebouw. Voor onze opdrachtgevers ligt de waarde van een BIM-model daarom denk ook niet in het fysieke model ten behoeve van de uitvoering van het bouwproces, maar in de informatie die er achteraf in verwerkt gaat worden voor beheer en exploitatie.

Wat is BIM? Bron: Rijkswaterstaat en UNETO/VNI

Natuurlijk is het voor ons makkelijk als wij aantallen en metrages per productrange uit een model kunnen halen, voor bijvoorbeeld een raming of het vergelijken of controleren van een offerte. Maar de toegevoegde waarde voor ons is een BIM-model opleveren waarbij de facilitaire organisatie in combinatie met een Facility Management Informatie Systeem (FMIS) verder bouwen.

Binnen Procore hebben wij bewust geen architecten, installateurs of ontwerpers in dienst. Wij werken vanwege onze objectiviteit met een brede flexibele schil. Dit brengt direct de grootste uitdaging met zich mee. De verschillende onderdelen en producten binnen een project worden door diverse disciplines uitgewerkt met veelal ieder hun eigen BIM-software. Door het aanstellen van een (interne) BIM-manager waarborgen wij de verschillende datastomen ten behoeve van het project.

Voordat ik bij Procore begon, bijna 10 jaar geleden, werkte ik voor een architectenbureau, waarbij ik het architectenteam ondersteunde met het 3D-modelleren van ontwerpen. In die tijd was het gewoon nog 3D AutoCAD zonder aanvullende metadata en renderen in 3D Studio VIZ voor de leuke plaatjes. Ik ben zelf ook geen ontwerper of designer maar manager van de design studio. Dit stelt mij in staat breder te kijken naar het gehele proces en samen met opdrachtgevers vooraf te bepalen in hoeverre wij gedurende het ontwerpproces het model invullen naar de behoefte van de beheerfase.

BIM in praktijk: continu actuele data kunnen inzien

BIM heeft vijf gangbare detailniveaus, Level of Detail (LOD) 100, 200, 300, 400 en 500. Onze standaard tijdens de design- en uitvoeringsfase ligt tussen LOD 300 en 400. Hierbij zijn alle elementen gematerialiseerd en gedefinieerd in hoeveelheden, afmetingen, locatie en gedetailleerd waar nodig. Voor beheer en exploitatie gaan we – afhankelijk van de wensen van de opdrachtgever – nog een niveau hoger.

Procore is vrij recent begonnen met BIM, omdat wij veelal in bestaand vastgoed onze diensten leveren waarbij meestal nog geen BIM-model beschikbaar was. De behoefte en meerwaarde van deze data werd niet altijd gezien gedurende de timeline dat wij in beeld waren.

Het afgelopen jaar hebben wij veel tijd en energie gestopt in de bewustwording van deze waarde bij onze opdrachtgevers. Doordat wij na inhuizing een digitaal model kunnen opleveren in plaats van een stapel mappen en geprinte tekeningen, gaan ook zij de meerwaarde van deze data steeds vaker inzien. Zeker als het eenvoudig te koppelen is met de facilitaire afdeling binnen hun organisatie.

Bidirectioneel informatiemodel

Vorig jaar hebben wij bij een nieuwbouwproject de hele implementatie van Revit (BIM software) en Archibus (FMIS) begeleid. Door de toevoeging van Archibus ontstond er een bidirectioneel informatiemodel voor vastgoed, onderhoud en gebruik van ruimte en facilitaire diensten, 100% webbased.

Alle intelligentie die gekoppeld kon worden, werd hier ook daadwerkelijk gekoppeld. Zo krijgt de verwarmingsinstallatie zijn data uit de gekoppelde paslezers van de beveiligingsinstallatie, waardoor deze exact leert hoe laat deze aan moet slaan om pas bij bijvoorbeeld 65% bezetting een temperatuur van 20 graden te moeten leveren op de afdelingen.

Voor het beheer van tekenwerk en BIM-modellen werken wij met BIMlink. Dit is een interactief gebouwdossier op een online platform dat alle betrokken disciplines 24/7 voorziet van de meest recente informatie. Op deze manier kunnen wij up-to-date data garanderen aan het projectteam, de opdrachtgever en de betrokken partijen tijdens ontwerp, realisatie en beheer.

Op de lange termijn geld besparen

Als je met BIM wilt beginnen, moet je duidelijke afspraken maken. Zowel met de opdrachtgever als met alle betrokken disciplines. Wanneer een partij of persoon nog nooit van BIM heeft gehoord, weten zij niet wat zij kunnen verwachten. Als een opdrachtgever BIM met ons wil ‘doen’, gaan we daarom ook eerst uitgebreid met hen in gesprek om de informatiebehoefte goed in kaart te brengen, zodat het ambitieniveau voor beide partijen met dezelfde beleving gedefinieerd is.

BIM past ook goed in de visie en werkwijze van Procore. Onze dienstverlening is zowel vastgoedadvies, project management als facility management. Hierdoor begrijpen wij ook de behoefte van een facilitaire of inkooporganisatie na oplevering. Het resultaat hiervan is dat wij onze opdrachtgevers een BIM-model kunnen leveren, dat na inhuizing ook geheel aansluit op de wensen en behoeften van de facilitaire organisatie.